S.S.S.
Ebeveynler İngilizce bilmiyorsa bu eÄŸitim nasıl mümkün olacak?
Dil öÄŸrenimini kendiniz ve çocuÄŸunuz için mümkün olduÄŸunca etkili hale getirmek için birtakım adımlar atmayı düÅŸünüyor, ancak hem pedagojik hem de yetkinlik anlamında nereden baÅŸlayacağınızı bilmiyor olabilirsiniz. İngilizce bilginizin, İngilizce düÅŸündüÄŸünüzü konuÅŸmaya aktarma pratiÄŸinizin ve daha önemlisi çocuÄŸunuzla baÅŸka bir dilde iletiÅŸimde nasıl bir yol izlemeniz gerektiÄŸi konusundaki tecrübenizin yeterli olmadığını düÅŸünüyorsanız, Jan Mayen bünyesinde çocuÄŸunuzla birlikte katılım saÄŸlayabileceÄŸiniz Bilingual Kids Club’ın bu amaca yönelik bir program olduÄŸunu öncelikle belirtmek isteriz.
Öte yandan İngilizce dilbilgisi, kelime bilgisi konularında sorun yaÅŸamayıp (örneÄŸin, iÅŸ yerinde okuma-yazma konularında İngilizceyi aktif kullanıp) genel akıcı konuÅŸma ya da çocuk dilinde iletiÅŸim kurma becerilerinizi geliÅŸtirilmeniz gerektiÄŸini de düÅŸünüyorsanız, Bilingual Kids Club müfredatımız ve öÄŸretmenimiz tarafından saÄŸlanacak ebeveyn desteÄŸi ile bunu kolayca çözebilirsiniz.
Tek koÅŸul: İstikrarlı bir ÅŸekilde hem kendiniz hem de çocuÄŸunuz için derslere ve ek aktivitelere katılım saÄŸlamak. Hedef dilinizi istikrarlı bir ÅŸekilde konuÅŸmaya devam ettikçe, çocuÄŸunuzla iletiÅŸim kurma konusunda daha yetkin hale geldiÄŸinizi göreceksiniz. Unutmayın ki mümkün olan en kısa sürede çocuÄŸunuzla İngilizce konuÅŸmaya baÅŸlamak ve onun yaşıtlarıyla bu dilde iletiÅŸim kurmasına destek olmak, yalnızca çift dilliliÄŸe dair çocuÄŸunuzu teÅŸvik etmekle kalmayacak, ortak bir dile sahip olacağınız için ebeveyn-çocuk iliÅŸkinizi güçlendirecektir de.
ÇocuÄŸum henüz anadilinde konuÅŸmaya baÅŸlamadı / daha birkaç kelime ancak söylüyor. Kendi dilini öÄŸrenmeden ona neden /nasıl baÅŸka bir dil öÄŸreteyim?
Öncelikle dil edinimi sadece sözlü ifade ile kendini göstermez, aynı zamanda dili “tanıma”, yani yönergeleri anlayıp tatbik edebilme ÅŸeklinde de gerçekleÅŸir. Dil edinimi üzerine son yıllarda yapılan araÅŸtırmalar, “tanıma” döneminin bebekliÄŸe ve hatta anne karnındaki sürece kadar uzandığını gösteriyor. Bilim insanlarına göre tek bir dile maruz kalan ile iki dile maruz kalan bebeklerin dil edinimiyle ilgili beyin aktiviteleri arasındaki farklar oldukça kayda deÄŸer: AraÅŸtırmaya göre çift dilli bebekler, sözgelimi İngilizce ve Fransızca gibi ritmik olarak farklı dilleri doÄŸumdan itibaren (Byers-Heinlein, Burns ve Werker, 2010; Mehler ve diÄŸerleri, 1988), Fransızca ve İspanyolca gibi ritmik olarak benzer dilleri ise 4 aylıktan itibaren ayırt edebiliyorlar (Bosch & Sebastián-Gallés, 1997, 2001; Nazzi, 2000).
Tüm bu araÅŸtırmalar göz önüne alındığında, Jan Mayen bünyesinde çocuÄŸunuzla birlikte katılım saÄŸlayabileceÄŸiniz Bilingual Kids Club müfredatı, çocuÄŸunuz henüz tam olarak konuÅŸmaya baÅŸlamamış olsa da ebeveyni ile birlikte dile oyun yoluyla maruz kalabileceÄŸi, İngilizce telaffuz konusunda ebeveyniyle senkronize olarak kulak dolgunluÄŸu edinebileceÄŸi, yaşıtlarıyla etkileÅŸim halinde dilin günlük yaÅŸamda kullanımına ilk elden ÅŸahitlik edebileceÄŸi bir ortam sunmak için tasarlanmıştır.
Çift dillilik için bu yaÅŸ aralığı (12-48 ay) çok erken deÄŸil mi? En uygun baÅŸlama zamanı nedir?
Dil edinimi için “kritik dönem” olarak adlandırılan bir zaman aralığı vardır; buna göre insanların belirli bir yaÅŸa ulaÅŸtıktan sonra yeni bir dilde yetkinleÅŸme becerilerinin azalmaya baÅŸladığı düÅŸüncesi kabul görür. AraÅŸtırmacılar arasında görüÅŸ ayrılıkları olmakla beraber, çift dillilik ve ikinci dil öÄŸrenimi üzerine yapılan araÅŸtırmalar, basit bir kriter üzerinde güçlü bir ÅŸekilde birleÅŸiyor: Ne kadar erken, o kadar iyi. AraÅŸtırmacılar, yaÅŸamın ilk yirmi yılındaki biyolojik deÄŸiÅŸimin, kiÅŸinin dilin inceliklerini öÄŸrenme ve akılda tutma kapasitesinde azalmaya yol açtığı görüÅŸünde birleÅŸmiÅŸlerdir (Johnson & Newport, 1989; Weber-Fox & Neville, 2001). BaÅŸka bir deyiÅŸle, beyinlerimiz yaÅŸamın erken dönemlerinde dile daha açıktır.
Çünkü ÅŸunu biliyoruz ki yaÅŸla birlikte dil öÄŸrenme becerilerinde belirgin bir düÅŸüÅŸ olması hayatın olaÄŸan akışının bir sonucudur (Birdsong & Molis, 2001; Hakuta, Bialystok, & Wiley, 2003). Daha büyük yaÅŸtaki ergenler ve yetiÅŸkinler genellikle dil öÄŸrenmek için bebek ve okul-öncesi çocuklar ile aynı miktarda zamana sahip deÄŸildir. Dil öÄŸrenmek istediklerinde kendilerini, bebeklerin ve küçük çocukların aldığı doÄŸal akış içerisinde dil öÄŸrenme olanağının çok küçük bir kısmını alabilecekleri bir sınıfta bulurlar (Lew-Williams & Fernald, 2010). Sınıflarda onlar için kelimeler açıklanır ve gramer anlatılır. Bu kısmen etkili olabilir ancak dili sıfırdan, zihin daha açıkken ve doÄŸal bir ÅŸekilde keÅŸfetmek kadar güçlü bir dil edinim modeli deÄŸildir.
Çift dilli çocukların kafası karışıyor mu?
Dünya çapında çift dillilik bu denli yaygınlaÅŸmadan ve son yıllardaki sistematik bilimsel araÅŸtırmalar yapılmadan önce uzmanlar, birden fazla dile maruz kalan küçük çocukların konuÅŸma geliÅŸimlerini geciktirebilecek "dil karışıklığı" yaÅŸayabileceÄŸine dair kaygılarını dile getirmekteydi. Bugün ise ebeveynler genellikle çocuklarının mümkün olan en erken yaÅŸta birden fazla dile maruz kalması konusunda teÅŸvik ediliyor.
Öncelikle belirtmek gerekir ki, çift dilli çocuklar sıklıkla iki dilden kelimeleri aynı cümlede karıştırırlar. Bu, "kod karıştırma" olarak bilinir. Aslında bu, iki dilli geliÅŸimin normal bir parçasıdır (Pearson, 2008). İki dilli bir çocuÄŸun bir dilde uygun kelimeyi bilmemesi veya hızlı bir ÅŸekilde hatırlayamaması durumunda, kelimeyi diÄŸer dilden ödünç alması da normaldir (Lanza, 2004). Öyleyse kod karıştırma, bir kafa karışıklığının iÅŸareti olmaktan çok, çift dilli çocukların yaratıcılığının bir iÅŸareti olarak görülebilir. Öte yandan sanılanın aksine, çift dilli çocuklar iki dili geliÅŸigüzel ve ayrı diller olduklarını fark etmeden kullanmıyor. İki yaşındaki çocuklar bile, karşılarındaki kiÅŸinin kullandığı dile göre kendi dilini çok hızlı ve doÄŸal bir ÅŸekilde deÄŸiÅŸtirme becerisi gösteriyorlar (Genesee, Boivin ve Nicoladis, 1996).
Çift dillilik çocukları daha zeki yapar mı?
Çift dilli olmanın avantajı, popüler söylemlerde zaman zaman abartılsa da araÅŸtırmalar, özellikle okul öncesi çaÄŸdaki çocuklarda “sosyal beceriler” söz konusu olduÄŸunda çift dillilerin bazı avantajlara sahip olduÄŸu konusunda hemfikir. ÖrneÄŸin, çift dilli okul öncesi çaÄŸdaki çocuklar, diÄŸerlerinin bakış açılarını, düÅŸüncelerini, arzularını ve niyetlerini anlamada tek dillilere oranla biraz daha iyi becerilere sahip olmaya daha yatkındır (Bialystok & Senman, 2004; Goetz, 2003; Kovács, 2009).
Yakın tarihli araÅŸtırmalar, çift dilli bebek ve çocukların “biliÅŸsel” yönden de avantajlara sahip olduÄŸunu gösteriyor. Özellikle çift dilli bebeklerin hafıza konusunda nispeten avantajlı olduÄŸuna dair bazı kanıtlar vardır; örneÄŸin bir olayda edinilen bir bilgiyi / tecrübeyi daha sonraki yaÅŸanabileceklere dair bir genelleme olarak hafızaya kodlama becerisi gibi (Brito & Barr, 2012).
Çift dilli çocukların dil zorlukları, gecikmeleri veya bozuklukları yaÅŸama olasılığı daha mı yüksektir?
Son 20 yılda yapılan araÅŸtırmalara göre, iki dilli çocukların tek dilli yaşıtlarına nazaran dil ediniminde zorluk yaÅŸaması, konuÅŸmada gecikme göstermesi veya dil bozukluÄŸu teÅŸhisi ile karşılaÅŸması olasılığı, tek dilli çocuklardan daha fazla deÄŸildir (bkz. Paradis, Genesee ve Crago, 2010; Petitto & Holowka, 2002). Bazı tek dilli çocukların dil gecikmesi veya bozukluÄŸu olması gibi, çift dil bilenlerin benzer bir oranında dil gecikmesi veya bozukluÄŸu olması gayet normaldir. Bununla birlikte, çift dilli ortamda yetiÅŸtirilen bir çocuÄŸun konuÅŸma güçlüÄŸü yaÅŸaması, çift dilliliÄŸin genel olarak dil güçlüklerine yol açtığının kanıtı deÄŸildir.
Dil bozukluÄŸu ile ilgili endiÅŸeleri olan uzmanlar, iki dilli bir ortamda çocuk yetiÅŸtirmeyi uygun görmeyebilir, ancak bu, bilimsel veriler tarafından desteklenmemektedir. Belirli dil bozuklukları (Paradis, Crago, Genesee ve Rice, 2003), Down sendromu (Kay-Raining Bird ve diÄŸerleri, 2005) ve otizm spektrum bozukluÄŸu (Peterson, Marinova-Todd ve Mirenda, 2012) olan çift dilli çocukların, aynı türden sorunları olan tek dilli çocuklara kıyasla ek gecikmeler veya zorluklar yaÅŸama olasılığı daha yüksek deÄŸildir.




